İsviçre Federal Konseyi tarafından onaylanan 2025 yılı “Konsolide Federal Hesap” (KRB) raporuna göre, ülke yılı 9,5 milyar Franklık rekor bir bütçe fazlasıyla kapattı. Merkezi hükümet, kamu iktisadi teşebbüsleri ve sosyal güvenlik fonlarının toplamını yansıtan bu rakam, İsviçre ekonomisinin 2025 yılındaki dirençli yapısını ortaya koydu.
İsviçre’nin 2025 yılına ait mali tablosu, geçtiğimiz mart ayında kesinleşen raporlarla netlik kazandı. Kamuoyuna yansıyan 9,5 milyar franklık genel fazla, yalnızca devletin vergi gelirlerinden değil; Swisscom ve Die Post gibi dev kamu şirketlerinin kârlılığından ve sosyal sigorta fonlarındaki artıdan kaynaklanıyor.
Bütçenin Üç Ana Sütunu
Açıklanan konsolide hesap, İsviçre maliyesini üç temel segment üzerinden değerlendiriyor:
-
Federal Yönetim (Merkezi Bütçe): Bu segment tek başına 3,6 milyar frank fazla verdi. Özellikle doğrudan federal vergilerdeki artış ve İsviçre Merkez Bankası’nın (SNB) kâr dağıtımı bu artışta lokomotif görevi gördü. (Buna karşın, sadece nakit akışını temsil eden klasik finansman hesabı ise 259 milyon franklık daha sınırlı bir fazlada kaldı.)
-
Sosyal Sigorta Sistemleri: Emeklilik (AHV) ve İşsizlik Sigortası (ALV) gibi fonlar, yatırımlardan elde edilen gelirlerin de etkisiyle 4,3 milyar frank artı verdi. Ancak uzmanlar, bu alandaki harcamaların da (özellikle 13. maaş ve yaşlanan nüfus etkisiyle) yükselme eğiliminde olduğunu hatırlatıyor.
-
Kamuya Bağlı Şirketler: Devlet kontrolündeki şirketler toplamda 1,7 milyar frank kâr elde ederek genel tabloya önemli katkı sağladı.
Gelirlerde Vergi ve Merkez Bankası Etkisi
Resmi verilere göre, bütçe gelirlerindeki büyüme harcamalardaki artışı geride bıraktı. Federal yönetim segmentindeki gelir artışında, doğrudan vergilerin payı dikkat çekerken, SNB’nin yaptığı yaklaşık 333 milyon franklık ek kâr dağıtımı “olağanüstü bütçe” kaleminde olumlu bir etki yarattı.
Uzmanlardan “İhtiyat” Uyarısı
9,5 milyar franklık devasa fazlaya rağmen, İsviçre Maliye Bakanlığı ve bağımsız ekonomistler iyimserliğin dozunda tutulması gerektiğini savunuyor. Bu yüksek rakamın önemli bir kısmının “geçici” vergi artışları ve yatırım gelirlerinden kaynaklandığı belirtiliyor. Federal Konsey, önümüzdeki yıllarda artacak savunma harcamaları ve sosyal güvenlik maliyetleri nedeniyle 2027-2029 dönemi için halen yapısal açık riski bulunduğunun altını çiziyor.
